| Een eerste uitgangspunt : huishoudelijk
werk mag dan al niet vergoed worden, dat betekent
niet dat het geen economische waarde heeft...
Waarom heeft huishoudelijk werk geen
economische waarde in de strikte zin ?
« Omdat waarde in de economische betekenis
verworven wordt via een markt. Paradoxaal genoeg
is er een merkwaardig gevolg als we trachten huishoudelijk
werk in de economie te becijferen : men heeft
berekend dat als alle mannen die een huishoudhulp
in dienst hebben met hun hulp zouden huwen, het
BBP een flinke knauw zou krijgen. Berekeningen
die in de jaren 1980 werden gemaakt omtrent de
waarde van huishoudelijk werk van vrouwen, leveren
een vork op tussen 32 en 77% van het BBP tegen
marktprijzen !
Huishoudelijke activiteiten zijn vaak
symbolisch geladen.
De keuken weerspiegelt deze affectieve dimensie.
« Geen enkel kant-en-klaar gerecht of restaurant
kan de rol van de huiselijke keuken overnemen.
Het is het symbool van de zorgzame moeder. De
vrouw in de keuken maakt van het huishouden een
instituut. De vrouw die ervoor zorgt dat alles
klaar is, werkt aan een familiale orde. Ook een
net en opgeruimd huis is een teken van morele
orde. Deze waarden vinden geen enkel substituut,
temeer daar de band tussen materiële en opvoedende
taken zeer sterk is. Vrouwen zien zich in huishoudelijke
taken als moeder : « Het moet gebeuren ».
Huishoudelijk werk wordt door vrouwen ervaren
als een noodzaak. Voor mannen is het een keuze
: « Ik doe het wanneer ik beslis. ».
Huishoudelijk werk is voor mannen iets «
facultatiefs », maar het begrip keuze is
verdacht omdat als er geen dwang is, er niet over
werk kan worden gesproken... »
Hoe kan dit verschil in conceptie van
huishoudelijk werk bij mannen en vrouwen verklaard
worden ?
« Er bestaan in werkelijkheid drie dimensies
in de voorstelling van huishoudelijk werk : het
is « onzichtbaar », « facultatief
» en « onmogelijk te benoemen »
als werk. Toelichting : 80% van de ondervraagde
vrouwen klagen helemaal niet over hun man. Ze
nemen de huishoudelijke taken op zich terwijl
ze toch buitenshuis werken en geven de volgende
reden : « Wij zien wat er te doen is, mannen
niet. »
Op de vraag hoe ze het aangeleerd hebben, antwoorden
ze dat het geen kwestie van aanleren is. Ze hebben
het van hun moeder gezien, het komt vanzelf, enz.
Nochtans, wanneer men hen vraag waarom hun man
niets doet in het huishouden, antwoorden ze dat
hij dat nooit geleerd heeft ! Alles wordt ingewikkelder
wanneer men weet dat bepaalde vrouwen bepaalde
ondankbare taken verbergen alsof ze niet bestonden.
Dit aspect « Dat moet niemand zien »
kan in verband gebracht worden met het beeld van
de huishoudelijke fee die alles klaarspeelt met
haar toverstokje ! »
Dat onzichtbare aspect noemt u «
bekommernis » ?
« Inderdaad. Het is alles wat de geest bezighoudt
zonder noodzakelijk de handen te laten werken.
Het is het verborgen gedeelte waarmee geen rekening
gehouden wordt in het deel « tijdsbudget
», in de stijl van « Wat gaan we vanavond
eten ? ».
Het onzichtbare gedeelte veronderstelt een enorme
mentale gymnastiek, bestaande uit berekeningen,
prognoses, combinaties van taken. Dat is wat vrouwen
bedoelen wanneer ze zeggen dat het een kwestie
van organisatie is. Het spreekt voor zicht dat
deze dwingende noodzaak om zijn tijd te beheren
en te beheersen gevolgen heeft voor de professionele
bezigheden. »
Is taakverdeling de oplossing om de dubbele
werkdag voor vrouwen te vermijden?
« Uiteraard, maar achter de vraag schuilt
een valkuil als we huishoudelijk werk niet benaderen
vanuit de invalshoek bekommernis. De wasmachine
laten draaien lost de « bekommernis was
» niet op. De echtgenoot die bereid is om
boodschappen te doen op voorwaarde dat hij een
lijstje meekrijgt evenmin. Wanneer we de rekening
maken van wat vrouwen zelf maken (keuken, naaien),
verklaren de ondervraagde vrouwen dat ze het doen
omdat het goedkoper is en bespaart. In hun antwoorden
vergeten de meesten de tijd die ze besteden, alsof
de tijd in kwestie « gekozen » was
als huishoudelijk werk ! Toch wordt dit werk niet
erkend als werk : het is facultatief en wordt
niet werk genoemd. »
Het bestaat dus niet !
« Dat zou dan helaas de enige conclusie
zijn ! De gevolgen van deze huishoudelijke logica
is de onderwaardering van de activiteiten van
de vrouw in huishoudelijke, sociale en professionele
ruimte. Ze dragen ertoe bij dat vrouwen zich onbewust
neerleggen bij een ondergeschikte plaats. »
De mentaliteitswijziging zal er niet van de ene
dag op de andere komen, maar bepaalde sociologische
indicatoren in combinatie met een economische
logica bewijzen dat ze wel degelijk aan de gang
is...
Bron :
http://1libertaire.free.fr
|
